سازمان تأمین اجتماعی در پاسخ به برخی پرسشهای مطرح شده از سوی بازنشستگان و مستمریبگیران، جزئیات نحوه افزایش حقوق و پرداخت مزایای جانبی در سال ۱۴۰۵ را تشریح کرد. در هفتههای اخیر برخی بازنشستگان نسبت به میزان افزایش دریافتی خود و همچنین عدم پرداخت برخی مزایا برای گروهی از مستمریبگیران ابهاماتی مطرح کرده بودند که سازمان تأمین اجتماعی با انتشار توضیحاتی به این موارد پاسخ داده است.
بر اساس اعلام این سازمان، تفاوت در میزان افزایش دریافتی افراد و همچنین عدم تعلق برخی مزایا به بعضی از گروههای مستمریبگیر، ناشی از قوانین موجود و نحوه محاسبه مستمری و مزایای جانبی است و ارتباطی با خطا در پرداختها ندارد.
چرا کمکهزینه عائلهمندی به همسران بازمانده پرداخت نمیشود؟
یکی از پرسشهای مطرح شده مربوط به عدم پرداخت کمکهزینه عائلهمندی برای همسران بازمانده بیمهشدگان متوفی است. سازمان تأمین اجتماعی در این خصوص اعلام کرده است که بر اساس قوانین موجود، کمکهزینه عائلهمندی صرفاً برای مردان مستمریبگیر بازنشستهای که همسر تحت تکفل دارند در نظر گرفته شده است.
به همین دلیل برای همسران بازمانده بیمهشدگان متوفی، مستند قانونی جهت پرداخت این مزیت وجود ندارد و امکان پرداخت آن در چارچوب مقررات فعلی فراهم نیست.
چرا برخی بازنشستگان افزایش کمتر از ۶۰ درصد دریافت کردهاند؟
سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرده است که افزایش سالانه حقوق بر اساس اصل مستمری افراد محاسبه میشود و نه بر مبنای خالص مبلغی که در نهایت به حساب بازنشسته واریز میشود.
این موضوع باعث شده برخی مستمریبگیران هنگام مقایسه دریافتی نهایی خود با سال گذشته، درصد افزایش کمتری را مشاهده کنند و تصور کنند افزایش حقوق آنها کمتر از میزان اعلام شده بوده است.
نحوه افزایش حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵
طبق مصوبات مربوط به افزایش حقوق سال ۱۴۰۵، مستمری حداقلبگیران با رشد ۶۰ درصدی همراه بوده است. همچنین برای سایر سطوح مستمریبگیران، افزایش ۴۵ درصدی به همراه مبلغ ثابت ۱۵ میلیون و ۵۸۶ هزار و ۴۷۰ ریال در نظر گرفته شده است.
این افزایشها بر روی اصل مستمری اعمال میشود و سپس سایر مزایا، فوقالعادهها و کسورات در محاسبه نهایی حقوق لحاظ میگردد.
چرا افزایش دریافتی نهایی افراد متفاوت است؟
حقوق نهایی بازنشستگان تنها شامل مستمری پایه نیست و عوامل متعددی در مبلغ واریزی تأثیر دارند. مزایای مختلف، کمکهزینهها، بیمه درمانی، اقساط وام، کسورات قانونی و سایر موارد میتوانند باعث تفاوت در مبلغ خالص دریافتی شوند.
به همین دلیل ممکن است دو بازنشسته با شرایط متفاوت، درصد افزایش متفاوتی را در مبلغ نهایی واریزی مشاهده کنند؛ حتی اگر افزایش مستمری پایه آنها مطابق مصوبات قانونی اعمال شده باشد.
تفاوت میان مستمری و دریافتی نهایی
یکی از نکاتی که سازمان تأمین اجتماعی بر آن تأکید کرده، تفاوت میان «اصل مستمری» و «دریافتی نهایی» است. افزایشهای سالانه بر مبنای مستمری پایه محاسبه میشود، اما مبلغی که در نهایت به حساب فرد واریز میشود تحت تأثیر عوامل مختلفی قرار دارد.
به همین دلیل مقایسه صرف مبلغ واریزی دو ماه مختلف بدون توجه به جزئیات فیش حقوقی، ممکن است تصویر دقیقی از میزان افزایش حقوق ارائه نکند.
جمعبندی
سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرده است که عدم پرداخت کمکهزینه عائلهمندی به همسران بازمانده، بر اساس قوانین فعلی انجام میشود و مستند قانونی برای پرداخت این مزیت وجود ندارد. همچنین افزایش کمتر از ۶۰ درصد در دریافتی برخی بازنشستگان لزوماً به معنای اجرای نادرست مصوبات نیست؛ زیرا افزایش حقوق بر اساس اصل مستمری محاسبه میشود و مزایا و کسورات مختلف میتوانند بر مبلغ نهایی دریافتی تأثیر بگذارند.
بر اساس مصوبات سال ۱۴۰۵، حداقلبگیران افزایش ۶۰ درصدی و سایر سطوح افزایش ۴۵ درصدی به همراه مبلغ ثابت ۱۵ میلیون و ۵۸۶ هزار و ۴۷۰ ریال دریافت کردهاند و تفاوت در مبالغ واریزی نهایی ناشی از شرایط و سوابق هر مستمریبگیر است.